5 NAJWIĘKSZYCH GRZECHÓW POLSKICH NAUKOWCÓW REALIZUJĄCYCH PROJEKTY B+R

Brak przewagi konkurencyjnej, zaniedbanie kwestii ochrony praw własności intelektualnej, ignorowanie rynku, niewłaściwy zespół projektowy – to najczęstsze grzechy projektów badawczo-rozwojowych. Zespół analityków firmy Bio-Tech Consulting pod kierunkiem Mateusza Wołkowicza przeanalizował 500 innowacyjnych projektów B+R. Przeczytaj, jakich błędów uniknąć, by osiągnąć sukces.

Rodzime firmy biotechnologiczne i agencje rządowe wydają rocznie miliony złotych na działalność badawczo-rozwojową. Mimo to, w rozwoju nowych technologii nie idzie nam najlepiej. Dlaczego?

Główny Urząd Statystyczny wyliczył, że w 2017 roku w polskim sektorze biotechnologicznym pracowały łącznie 9493 osoby. Zdecydowana większość z nich, bo aż 7547 zaangażowanych było w działalność badawczo-rozwojową.

Polskie firmy nie żałują też pieniędzy na badania. Dwa lata temu wydały na ten cel 825,8 mln złotych. Środki własne przedsiębiorstw stanowiły 88,3% tej kwoty.

Całkiem nieźle wypadamy też, porównując przyrost europejskich zgłoszeń patentowych. W 2018 roku polskie firmy zgłosiły 534 patenty, co uplasowało nasz kraj na 25 miejscu. Najlepsze w europejskim rankingu są Niemcy – 26.734 zgłoszenia. Od najlepszych dzieli nas przepaść, jednak według ekspertów, prognozy są optymistyczne.

W Polsce wciąż bardzo mało startupów biotechnologicznych odnosi sukces. Z czego to wynika? Głównie z faktu bardzo niskiej podaży wartościowych projektów B+R o dużym potencjale innowacyjno-komercyjnym dostarczanych przez polskich naukowców.

Analiza polskich projektów B+R realizowanych w polskich jednostkach naukowych, finansowanych ze środków publicznych nie napawa optymizmem. W większości z nich popełniane są podstawowe błędy, które decydują o niepowodzeniu projektu.

Oto 5 najczęstszych błędów popełnianych przez polskie projekty badawczo-rozwojowe:

  1. Tworzenie produktu/rozwiązania, które nie posiada przewagi technologicznej (lub powiela już istniejące rozwiązania na rynku).
  2. Ignorowanie konkurencji i uwarunkowań rynkowych.
  3. Słaba lub niewłaściwa ochrona własności intelektualnej.
  4. Zaniedbanie kwestii regulacyjnych (dotyczy to głównie produktów, których dopuszczenie do obrotu jest regulowane prawnie, jak np. leków, urządzeń medycznych).
  5. Niewłaściwie zbudowany/zorganizowany zespół realizujący projekt B+R.

Wydawać by się mogło, że powyższe błędy są bardzo oczywiste, jednak popełnia je ponad połowa naukowców odpowiedzialnych za realizację projektów B+R!

Stworzenie innowacyjnego produktu, który odpowiada na potrzeby rynku jest kluczowe, by odnieść sukces. Tymczasem analiza pokazała, że 85 proc. zespołów naukowych tworzyła rozwiązanie, z którego nikt nie chciał korzystać, lub powielała już istniejące rozwiązanie/produkt.

Kolejnym podstawowym problemem jest tendencja do ignorowania konkurencji. Aż 6 na 10 projektów poniosło porażkę właśnie z powodu braku zainteresowania tym, z jaką konkurencją w danym projekcie należy się liczyć, jaki jest stan zaawansowania realizacji podobnych projektów u konkurencji, w czym nasz projekt utrzymuje przewagę i czy ta przewaga zostanie utrzymana do czasu wprowadzenia produktu na rynek. Ogromny wpływ na powielanie pomysłów ma fakt, że aż 90 proc. projektów nie posiada rozszerzania ochrony patentowej na rynki zagraniczne, a co 5 polski projekt R&D nie posiada żadnej formy ochrony własności intelektualnej.

Stosowanie niezgodnych z wymogami regulacyjnymi zakresu i metod stosowanych badań to kolejny problem zespołów realizujących projekty badawczo-rozwojowe. Popełnia go aż 84 proc. naukowców odpowiedzialnych za ich realizację. co więcej, ponad połowa nie nie tylko zapoznaje się z przepisami regulującymi wprowadzanie na rynek produktów biotechnologicznych np. takich jak leki, ale wielu z nich nie ma świadomości czego dotyczą te regulacje.

Ostatnim, ale równie ważnym czynnikiem jaki wpływa na powodzenie realizowanych projektów B+R są ludzie. Nieodpowiednio zbudowany zespół realizujący tego rodzaju projekty to przyczyna wielu porażek. Najczęściej problem tych zespołów (aż w ponad 80 proc.) to brak jakiegokolwiek kontaktu i woli nawiązania tego kontaktu z biznesem.

Co zrobić, by zwiększyć skuteczność i efektywność e realizacji biotechnologicznych (i nie tylko) projektów B+R?

  1. Tworzyć produkty/rozwiązania które są rzeczywiście, a nie pozornie innowacyjne – mają przewagę technologiczną nad rozwiązaniami konkurencjnymi. Przed rozpoczęciem realizacji projektu należy koniecznie wykonać badania patentowe, badania aktualnego stanu techniki (istniejących i chronionych prawem rozwiązań technologicznych w obszarze realizowanego/planowanego do realizacji projektu B+R

  2. Właściwie, w przemyślanych sposób chronić własność intelektualną.

  3. Przed rozpoczęciem realizacji projektu należy zbadać wielkość rynku, potencjalne zainteresowanie rynku naszym produktem/technologią, a w trakcie realizacji projektu monitorować rynek i konkurencję.

Szersze omówienie projektów będzie tematem jednego z seminariów podczas 19 edycji Central European BioForum (www.cebioforum.com): „Potencjał komercyjny realizowanych w Polsce projektów B+R. Wnioski z analizy ponad 500 projektów”. Organizatorem seminarium będzie firma Bio-Tech Consulting (www.biotechconsulting.pl).

Central European BioForum odbędzie się już 15 i 16 maja w Expo Łódź. Szczegółowy harmonogram i lista prelegentów znajdują się na stronie internetowej: cebioforum.com

*Projekty poddane analizie pochodziły z polskich jednostek naukowych i były całkowicie lub dominującym zakresie finansowane ze środków publicznych.